VIII - DE MISSIONE LÓRIËNIS

In hoc vespero societas in conclave Celebornis vocata est, et ibi dominus dominaque eam verbis pulchris salutaverunt. Tandem Celeborn de profectione eorum dixit: "Nunc tempus venit, qua illi, qui iter continuare volunt, animum suum confirmare debent. Isti, qui abire nolunt, in hoc loco aliquod tempus maneant.
Sed sive manent sive discedunt, nemo pacem fore certus esse potest. Nam nunc limini fati appropinquamus. In hoc loco isti, qui volunt, adventum horae expectent, ubi viae mundi iterum liberae erunt vel nos istos orabimus, ut Lóriënem, qui in inopia ingentissima futurus sit, adiuvent.
Tum se in terras suas reddent vel in perpetuum in patriam illorum eant, qui in proelio cadunt."
Silentium factum est. "Omnes decernunt, ut procedant", Galadriël in oculis eorum spectans dixit.
"Me", Boromir inquit, "iter in patriam meam protenus neque cessim ducit."
"Hoc verum est", Celeborn dixit. "Atque societas tota tecum in Minasem Tirithem ibit?"
"De itinere nostro non iam decernimus", Aragorn dixit. "Nescio, quod iter Gandalf Lóriëne relicto in animo habuerit. Eum consilium firmum non habuisse credo."
"Forsitan", Celeborn respondit. "Tamen si terram hanc relinquetis, non diu Flumen Magnum neglegere poteritis. Nonnulli vestrum non ignorant flumen inter Lóriënem Gondoremque a viatoribus oneratis transiri non posse, nisi navigiolis. Nonne pontes Osgiliathis destructi et sinus omnes nunc in manibus hostis sunt? Utra in ripa migrare vultis? Iter in Minasem Tirithem in ripa citerior situm est, in occidente, sed iter directum officii in oriente fluminis est, in litore fusco. Utrum litus nunc deligere vultis?"
"Si consilium meum sequimini, deligetis iter in ripa occidente situm viamque in Minasem Tirithem", Boromir respondit. "Tamen ego dux societatis non sum." Ceteri nihil dixerunt et Aragorn incertus aegerque videbatur."
"Video vos non iam scire, quid agatis", Celeborn inquit. "Mihi non licet, ut vobis diiudicationem agam, sed vos adiuvabo, si potero. Inter vos sunt nonnulli, qui sciant, quomodo navigilois navigare debeant; Legolas quidem, cuius gens Flumen Silvanis celere novit, aut Boromir e Gondore, aut Aragorn viator.
"Et unus Hobbitum!" Merry clamat. "Non omnibus nostrum navigiola equi saevi esse videntur. Familia mea in ripis Fluminis Brandyvini habitat."
"Bonum est", Celeborn dixit. "Ita societatem vestram navigiolis adornabo. Parva faciliaque esse debent, nam dum remoti in aqua navigatis, ea in locis nonnullis ferre debetis. Ad fluctus celeres Sarnis Gebiris et tandem fortasse etiam ad cataractas Raurotis venietis, quo flumen tonans defluit de Nene Hithoële; et pericula alia sunt. Forsitan navigiola molestias vectionis verstri aliquod tempus levent. Tamen ista navigiola vobis consiliam dare non poterunt. Denique ea flumenque relinquere et vos in occidentem vertere debebitis - vel in orientem."
Aragorn Celeborni multas gratias egit. Quos is navigiola donavisse levavit illum, non solum quod id necessitatem diiudicationis itineris delecturis dies nonnullas retardavit.
Etiam ceteri pleni spei videbantur.
Quaecumque pericula ante eos fuerunt, melius eis videbatur, ut a fluctibus vastis Anduinis sublati in faciem illorum viderent, quam ut onere in dorso imperditi laboriose progrediuntur. Solus Sam dubitationibus affeciebatur est: Ipse quidem navigiola aeque mala habuit, vel etiam peior quam equos saevos, et cuncta pericula superata illum in mentem meliorem eorum adducere not poterant.
"Omnia vobis parentur et cras ante meridiem in navale vobis praesto adsint", Celeborn dixit. "Nonnulli meorum mane ad vos mittam, ut vos ad vectionem comparandam adiuvent. Nunc vobis omnibus noctem pulchram somnumque inpertubatum optare volumus."
"Bonam noctem (vobis opto), amici mei", Galadriël inquit. "Dormite in pace! Nolite animos vestros in hac nocte cogitationibus itineris vestri immodice vexare. Forsitan viae, quae unicuique calcandae sunt, iam sub pedes vestros iacent, cum has non videatis. Bonam Noctem!"
Societas nunc valedixit et in tentorium suum revertit. Legolas cum illis venit, nam haec nox eorum ultima in Lothlóriëne fuit, et verbis Galadriëlae dictis communiter consultare volebant.
Tempus longum disputaverunt, quid acturi et quomodo inceptum suum de anulo optime gesturi essent, sed nullum consilium ceperunt. Aparenbat plurimos vestros primo in Minasem Tirithem ire velle, ut saltem paululum comminationem inimici evitarent. Ducem trans flumen et in umbram Mordoris sequi parati fuissent , sed Frodo nihil dixit, et Aragorn adhuc dubitabat.
Donec Gandalf secum fuit, Aragorn cum Boromire ire et eum ferro suo ad liberandum Gondorem adiuvare voluerit. Nam nuntium insomniorum iussionem esse horamque advenisse credivit, qua heres Elendilis eventurus et de dominiatione cum Saurone pugnaturus esset. Sed in Moria ei onus Gandalfis appositum est, et se anulum deficere non posse scivit, si Frodo se cum Boromire iturum esse non annueri. Et tamen - Quod aliud auxilium Aragorn vel aliquis e societate Frodoni praebere poterat, nisi temere cum illo in obscuritatem eat?
"In Minasem Tirithem ibo, solus, si necessum est, nam officium meum est", Boromir inquit; et deinde breviter tacuit, Frodonem diligenter aspexit, quasi cogitationem dimidii cernere conaretur. Tandem submissa voce orationem perrexit, quasi cum ipso colloqueretur. "Si anulum tantum-modo delere vis, bellum armaque minime prosunt, et homines, qui Minasem Tirithem incolunt, auxiliari non possunt. Si tamen potestatem armatam regnatoris obscuri delere vis, ita stultitia te sine exercitu in regnum eius ire est, et stultitia est abicere..." Inhibuit, quasi se cogitationem suam effari noscitaret,: "Stultitiam vitam abicere esse credo", continuavit. "Id est, ceu decernerent, utrum castellum defendere an simpliciter morti occurrere velint. Saltem ego rem talem habeo."
Frodo rem novam inassuetamque in oculis Boromiris noscitavit et illum acriter asspexit. Apertum est, ut Boromir de re non cogitavit, quas verbis suis dixerit. Stultitia est abicere: Quem abicere? Anulum potestatis? Iam verbis similis in concilio dixerit, sed tunc correctionem Elrondis acceperat. Frodo ad Aragornem spectavit, sed hic alta in meditatione visus est et se verba Boromire aninum intendere aut ea non audivisse non patefecit. Et sic consultatio vestra exitum habuit. Merry Pippinque iam dormiverunt, et Sam dormire coepit. Iam serum in nocte fuit.

Mane, cum se reculam suam convasare coeperunt, Albi venit, qui linguam eorum loqui potfuerunt, et dona multa, victualia induviasque pro itinere attulit. Victualia principale placenta tenui constavit, facina facta sunt, cuius externum in coquendo suffusum fierit, sed cuius internum coloratum est quam lacte. Gimli unam placendam sumpsit et dubitans convisuit.
"Cram", leniter inquit, defringens angulum integrum et cnuspavit. Affection sua celeriter demutavit et Gimli placendamtotam delectus edit. "Nolite edere magis, nolite edere!" Albi ridentes clamaverunt. "Edisti iam satis pro itinere unius diei longae." "Credivi istud similem cramem esse, ceu illud, quod a hominibus in Valle pro migratione longa coquitur", pumilio dixit.
"Sic est", Albi responderunt. "Sed nominamus libum hoc lembas vel panis itineris, et hoc firmantior sunt quam illa victualia, qui a hominibus facuntur, melius quam cram sapiunt, si verum est, quod auditur."
"Rectum est", Gimli dexit. "In facto melior sunt quam crustum mellis Beorningorum, et istud laus magna est, nam Beorningi pistores optimi sunt, qui novi, sed his diebus minime volentes se peregrini partem libi sui dare sunt. Vos convivatores benigni estis!"
"Tamen vos para victualiarum uti oramus", dixerunt. "Edite paucum illior et tantum-modo, si necessus est. Nam res haec nos famulentur, si res omnes alterae abnuant. Placentae diebus multis multisque integra manebunt, si non relinantur et in involucra manent, ceu vos attulimus. Una viatorem uno die laborioso firmabit, etiamsi unus hominis mangi e Minase Tirithe est."
Tum Albi induvias depromserit et cuique societatis diderunt, quideuisdem attulerant. Cuique amiculum cucullumque, corpori sui aptus, constans tela Sera livi atque calida, quam Galadhrim texuerunt. Utrum color illi fuerunt, difficulter diceri potfuit. Cana visa sunt in crepero sub arbores, si tamen movetur vel in lucem alterum torta sunt, viridis quam folia opaca vel suffusca quam agres cassi in nocte, argentea fuscaque quam aqua sub stellas. Quidque amiculum in collo fibula clausus est, quae quam folia viridis cum venulis argenteis visa est.
"Suntne amicula magica?" Pippin interrogavit, qui istud plenus admirationis spectavit. "Nescio, quid autumes", princeps Alborum respondit. Amicula pulchra sunt, et textile bonum est, nam in terra hac perfectum est. Certum velamina Alborum sunt, si id est, quid autumes. Folium ramusque, aqua lapisque: Colorem habent pulchritudinemque rerum omnium sub creperum Lóriënis, quod amamus. Nam in rebus omnis, quas perficimus, meditamus de rebus, quas amamus. Tamen induviae sunt, non loricae et neque pilum neque sicam arcebunt. Sed vos bene famulabuntur. Faciles in gerendo sunt et calida vel alsa satis sunt, ceu vultis. Et illa auxilium magnum esse sentietis, si aspectum oculorum truculentorum declinare vultis, an inter lapides vel sub arbores stetis. Magno in favore dominae estis. Nam ea virginesque suae telam texuerunt, et numquam antea peregrinos in velaminibus populi nostri vestigavimus."

Post ientaculum suum societas caespiti prope fonticulum valedixit. Anima sua graves fuerunt, nam locus pulcher fuit et item quam domus societati fierit, etsi dies noctesque, in quibus hic manserunt, numenare non potfuerunt. Cum hic momento steterunt et aquam albam in luce solis spectaverunt, Haldir trans gramen herbeum loci aperti approximavit. Frodo illum plenus laetitiae salutavit.
"E limitibus septemtrionum reveni", Albi dixit, "et nunc mandatum meum iterum me ducem vestrum esse est. Valles Ravi Umbrae plenum vaporis fumique est, et montes tumultuantur. Strepitus e profunditatibus telluris audiuntur. Si unus inter vos inceptum se per septemtriones in patriam redire habuisset, sic in via hac ire non potesset. Sed venite! Nunc in meridiem ire vultis."
Cum per Caras Galadhon venerunt, viae virides vacuae fuerunt, tamen in arbores voces multae murmurare cantareque audiverunt. Ipsi tacuerunt. Tandem Haldir per proclivem meridianum monti deduxit, et iterum in portam magnam haesuramque cum Laternis venerunt, et in pontem albam, et sic exierunt et urbem Alborum reliquerunt. Tum verterunt a via strata et via delexerunt, quae inter mellyrn circumterentes perduxit et tum per silvam tumulosam argentis cum umbris et perpetue deducti sunt, in meridiem orientemque, in ripas fluminis.
Paene decem milia passus ierant et meridies approximavit, cum in murum altum viridemque venerunt. Per apertam transtinuerunt et subito arbores relinquerunt. Ante eos pratum longum graminis corusci situm fuit, plenum elanoris aurei, qui in luce solis arserunt. Pratum inter margines flagrantes in lingulam angustam effluxit, dextra in parte occidenteque flumen Argenticursus arsentiter fluxit, sinistra in parte orienteque aqua alta fuscaque Fluminis Magnis undavit. Ultra in ripa silva in viso toto fuit, sed ripae ipsae defloccatae desertaque fuerunt. Nullus mallorn extra Lóriëne terra virgulas suas auriger in caelum extulit. In ripa fluminis Argenticursus, in distantia quadem confluentis fluminum navalia laüidum alborum lignique albi fuit. Navigiola scaphaeque multa illigata hic fuerunt. Pauci colores coruscas inducti fuerunt et luxerunt argenteë, aureë viriditerque, sed plutimes aut albi aut cani fuerunt. Tria navigiola parva societati parata fuerunt, et in has Albi sorcinas eorum tradiderunt et etiam funes, tres in navigiolum quodque, imposuerunt. Tenuiter, sed fortiter visi sunt, bombycinuse in tangendo colorisque cani quam amicula Alborum.
"Quid iste est?" Sam interrogavit et manu cepit unum, qui in gramine iacuit. "Funes", Albus respondit. "Numquam diu sine fune migres. Et non sine fune, qui longus fortisque facilisque est. Ceu hic sunt. Auxiliam in inopiis quibusdam."
"Mihi non dicere debes!" Sam inquit. "Sine fune in hoc loco veni et ideo semper infestus fuit. Sed rogo, utrae materiae facti sunt, nam scio nonnullum de arte restionis; in familia esse diceri potest."
"Constant hithlain", Albus dixit. "Sed nunc nullum tempus est, ut te in arte apparati docamus. Si artem hanc tibi delectare scivissemus, tibi multum docere potfuissemus. Sed nunc contatus esse debes de dono nostro, nisi olim ribitabo. Servitutem bonam tibi det."
"Venite!" Haldir inquit. "Omnes vobis parata sunt. Venite in navigiolum. Sed primo cauti este!"
"Verba haec in pectus admittite!" Albi ceteri dixerunt. "Haec navigiola facillisime aedificata artificiosaque et non quam navigiola populorum aliorum sunt. Non sident, quantumcumque imponatis, sed inaestimabilis sunt, si incorrecte tracantur. Callidum est, si primo in navale exercitatis conscendere descendereque, priusquam flumen sequens proficiscimini."

Societas sic divisus est: Aragorn, Frodo Samque in uno navigiolo navigaverunt; Boromir, Merry Pippinque in secundo et in tertio Legolas Gimlique, qui nunc amici individui fuerant. Tertio in hoc navigiolo pars maxima copiarum pararumque fuit. Navigiola tonsis brevis, quibus palmulae latae quam folia fuerunt, vecta gubernataque sunt. Omnis paratis Aragorn societatem in exercitationem duxit, contra Argenticursum. Fluentum validum fuit, et tarde promoverunt. Sam in propa sedit, utroque tenuit et desideranter in ripa, respectavit. Sol in aqua ardens eum caecavit. Cum lingulam viridem praeterierunt, viderunt in hoc loco arbores prope marginem aquae crescavisse. Hic istique folia aurea in undis fluminis saltaverunt. Aër luculentissimus tranquillusque fuit, et nihil auditum est, nisi canticum altum remotumque alaudarum. Advenerunt in inflexum acrem fluminis, et hoc in eos superbe cygnus maximus natavit. Aqua crispavit utroque parte pectoris albi sub collum flexum suum. Beccus suus quam aurum purifactum albescavit, et oculi sui splenduit quam marmor nigrum, cincti lapidum flavorum, alae ingentes albaeque suae demi-sublatae fuerunt. Musica cum flumine cygno approximante venit, et subito cyngum scapaham esse cognoscaverunt, quae ars Alborum imago avis fecit scalpsitque. Albi dui vestiti albi tonsis nigris gubernaverunt. In centro Celeborn sedit, et pone illum Galadriël stetit, magna albaque, crinalis florum aureorum in coma habuit et in manu sua harpam tenuit, et cantavit. Maestus dulcisque sonitus vocis suae in aëre frigido limpidoque fuit:

Cantavi de fronde, de fronde aurea, frons floruit aurea;
Flamen cantavi, flamen venit et in ramis flavit.
Trans solem, trans lunam, spuma in mari flagnavit;
Arbor aurea crescavit in litore Ilmarin;
Crescavit clara in luce stellae in terra Eldamar,
In Eldamar prope moeniam urbis Tirion.
Ibi diu folia auria floruit quasi aeternitatiter,
Sed trans Mare Segregantem lacrimae Alborum cadunt.
O Lóriën! Hiems venit, dies implumis nudaque,
Folia in flumen cadunt, Fluvius fluet.
O Lóriën! Moratus sum iam longe in Ripa Hac,
Et in corona vanescante aurea elanor vievi.
Sed de navibus nunc cantarem, qualis navis ad me veniret,
Qualis navis trans mare vastam domum umquam me ferret?

Aragorn navigiolum suum fermavit, cum scapha cignea suo in loco fuit. Domina cantum suum finivit salutavitque eos. "Venimus, ut ultime valedicamus et vobis optatione benedicti terrae nostrae valefacamus."
"Quamquam hospites nostri fuistis", Celeborn inquit, "iam nullam cenam nobiscum habuistis, et itaque vos ad festum missionis optamus, hic inter aquas fluentes, quae von e Lóriene ferent."
Cygnus tarde in navalem natavit, et navigiola eorum verterunt et illum secuti sunt. Istud, in lacinia ultima Egladilis, in gramine herbeo festum missionis celebratus est, sed Frodo pauce edit bibitque, nam oculis auresque sui solem pulchritudini Galadriëlae dominae vocique huius sunt. Ab illo non diu periculosa vel formidosa neque plena potestatis occultae visa est. Iam visa est, quam homines temporis serior etiam interdum albos vident: praesentiter atque procul, imago viva rerum, quas flumines fluentes tempori iam longe relinquerunt.

In gramine sedentis esis bibitisque Celeborn iterum de vectione eorum dixit. Manum extulit et in meridiem ad silvas pone lingulam demonstravit.
"Si cum flumine navigetis", inquit, "videbitis, ut arbores remanebunt et in terram desertam veniatis. In hoc loco flumen in vallis lapidosis inter paludines altas fluet, donec tandem multas post horas itineris in insulam altam Saxum Minarum veniat, quae a nobis Tol Brandir nominatur. Brachiis suis ripae abruptae circumplectae sunt et tum strepitans ingente spumensque trans cataractam Raurotis cadit, in Nindalfem, Campus Paluster in lingua vestra nominatur. Lama ingens est, per quam flumen in brachiis multis transserpat. Entumfluctus e silva Fangornis in occidente in ostiis multis in fluminem effluit. Prope flumen hoc, in parte hac Fluminis Magnis Rohan situs est. In ripa altera montes nudae Emynum Muilum sunt. Ventum e oriente in hoc loco flat, nam montes trans Lamas Mortuorum terramque neminis in Cirithe Gorgore portisque nigris Mordoris. Boromir omnesque, qui cum hoc in Minasem Tirithem ire volunt, melior agant, ut ad Raurotem Flumen Magnum relinquent et iam Entumfluctum transgediuntur, antea flumen lamas indipiscitur. Sed non flumem secumdum diu eant et non in silvam Fangornis ire temtant. Id est terra insolita et nunc pauce nota. Tamen Boromiri Aragornique admonitione opus non est."
"Nos in Minase Tirithe vero de Fangorne audivimus", Boromir inquit. "Sed id, quod ego audivi, maxima parte apologi videntur, quos liberis nostris narramus. Omnes, quae septemtrionaliter Rohanis sita sunt, nunc talis remota sunt, ut Phantasia non impedite agere potest. Olim Fangorn prope fines regni nostri situs suit, sed nunc aetates evanescuerunt, dehinc quidam e Gondore Fangorn visitavit, ut fabulas confirmet vel reffellat, quae e antiquate ad nos venierant.
Ipsus nonnumquam in Rohane fui, sed numquam amplius in septemtrionem veni. Cum nuntiatore missus sum, itinere promuntoria secunda Montis Albi per portam ii, et tum Isenem Canumfluctumque transgressus sum, et sic in Boreum veni. Migratio longa molestaque fuit. Quadringentae horae itineris fuisse credo et migravi mensibus multis, nam equum meum in Tharbade, in brevia Canifluctus perdidit. Post migrationem hanc et via, quam cum societate hac ii, mihi dubitationes paucae sunt, ut in Rohane efficere possum et in necessitate etiam in Fangorne."
"Ita non magis dicere debeo", Celeborn dixit. "Sed nolite res traditas parve putare, quae e antiquate ad nos venit, nam saepe anuum in memoria relationem rerum tenere sit, quae olim a sophis dignae scindis putatae sunt."
Nunc Galadriël e gramine levavit, unam virginum suarum scyphum dare iussit, scyphum mulso albo replevit et Celeborni dedit.
"Nunc tempus potionis missionis est", dixit. "Bibe, domine Galadhrimum! Nolite animos vestros maestos esse sinere, etiamsi nox meridiem sequi debet et iam vesper noster approximat."
Tum scyphum cuique societatis attulit et potionem benedictionemque missionis obtulit. Sed postquam biberunt Galadriël iterum in gramine submittere iussit, et ei Celeborni sedila posita sunt. Virgines suae silente circumsteterunt eam et nonullo tempore ad convivas eius spectavit. Tandem dixit.
"Scyphum missionis ebibimus", inquit "et umbrae inter nos cadunt. Tamen in scapha mea dona tuli, quae dominus dominaque Galadhrimum memoriae causa Lothlóriënis nunc dare volunt, antea decedetis." Tum unum post alterum ad se vocavit.
"Hoc donum Celeborni Galadriëlaeque duci societatis vestrae est", Aragorni dixit et illi vaginam dedit, quae apte pro rumpiae suae facta est. Dotata est vimento florum foriarumque aurearum argentearumque, et in ea litteris Alborum, quae gemmis multis formata sunt, nomen Andúril et origio rumpia scripta sunt.
"Ferrum, quod e vagina hac trahitur, non coinquinabitur et non franget, etiam in clade", inquit. "Sed nonne iam aliquid est, quod in missione nostra a me desideras? Nam obscuritas inter nos levabit, et forsan nobis iterum non occurremus, nisi in loco remoto, in via, in qua nulla reversio erit."
Et Aragorn respondit: "Domina, tu novisti desideria mea omnia, et longe sarvavisti divitias unicas, quas opto. Tamen mihi dare non potes, etiamsi velis, et tantummodo per obscuritate ad illas perveniem."
"Tamen forsan hoc animum tuum laxet", Galadriël dixit. "Nam is in tutela mea datum est, ut ibi dem, si per terram nostram proficisceris." Tum e gremio suo lapidem magnum viriditatis clarae cepit, in spilla argentea circumclausus, formatus quam aquila alarum dilatarum, et cum sustulit, gemma arduit quam sol, qui per folia veris lucet. "Lapidem hunc dedit Celebríanae, filiae meae, et illa dedit eum filiae suae, et nunc is venit ad te signo spei. In hora hac sume nomen, quod tibi prophetatum est, Elessar, Lapis Alborum generis Elendilis!"
Tum Aragorn lapidem sumpsit et spillam in sinum suum fixit, et illi, qui eum viderunt, admiratione affecti sunt, nam antea eum magnum regalemque esse non cogneverunt, et is videtur, quasi anni multi laboris e umeris eius caderet. "Pro donis, quae mihi dedisti, gratias tibi ago", inquit, "o domina Lóriënis, a qua Celebrían et Arwen Noctifer orentur. Utrum laudem maiorem dicere possim?"
Galadriël domina capitis suis ssubmisit, et tum animum in Boromirem vertit, et illi subcingulum auri donavit, et Merriti Pippinique subcingula argentea angusta donavit, quaeque cum fibula formata quam flos aurea. Legolas donavit arcum, quod Galadhrim utentur, longius firmiusque aquam arcui e Silvo Subobscuro et tentum nervo capilli Alborum. Cum id dedit goryphum sigittasque.
"Tibi, hortilunice amiceque arbores", dixit Sami, "habeo tantummodo donum paullucum." Illi dedit cistellam ligni simpleci canique, inornatus excepto litterum unum argenteum in operculo. "Hoc dicit 'G', id sit Galadriël", inquit, "sed in lingua vestra 'gignens' esse potsit. In cistella hac tellur est e pomario mea, et omnis benedictio magica, quam Galadriëel iam donare possit, in eo est. Te non in viam rectem ducebit vel proteget periculis quibusdam, si tamen servabis et in ultimo iterum in donum tuum venies, ita forsan remunerabitur. Etiamsi res omnes infecundas vastasque invenies, horti pauci in Terra Media erunt, qui taliter florabunt et provenient quam hortus tuus, si humum hunc in hoc loco sparges. Tum rememorabis Galadriëlae et capes spectum fugacem Lóriënis remoti, quod tantummodo in hieme nostro vidisti. Nam ver nostrum et aetas nostra cessit, et numquam in terra revisentur, nisi in memoria. "
Sam valde rubescavit murmuravitque verba indistincta, cum cistellam forsiter cohibuit et clinavit, ut potfuit.
"Et utrum donum optet pumilio quidam a Albis?" Galadriël rogavit, in Gimli versus.
"Nullum, domina", Gimli respondit. "Mihi satis est, ut dominam Galadhrimum vidi verbaque benigna sua audivi."
"Audite verba haec, Albi omnes", ad illos clamat, qui circumstetit. "Nemo iam dicet, ut pumiliones avari illiberalesque sunt. Sed certe optas, Gimli, filius Glóinis, quodquam, quod praebere possim. Nomina id, oro te. Non te convivam unicam sine donum esse volo."
"Nihil est, Galadriël domina", Gimli inquit clinans balbutiensque. "Nihil, nisi - nisi licat me orare, non orare, nominare: una pila comae tuae, quae aurum telluris superat quam stellae gemmas cuniculorum. Dono hoc non oro. Sed me desiderium meum nominare iussisti."
Tumultus in Albis oritus est, et murmuraverunt mirabunde, et Celeborn pumilionem stupefacte aspexit, sed domina subriduit: "Dicitur pumiliones sollers manis et non linguis suis esse", inquit. "Tamen id non verum est Gimli. Nam numquam quisquam mihi prescum audacem et tamen bellum dixit. Et quammodo reicere possi, si ego eloqui iussi? Sed dice, quid ages dono hoc?"
"Conservabo, Domina", Gimli respondit, "memoriae causa verborum tuorum, quae in occurso primo nostro mihi dixisti. Et si umquam in officinam patriae meae reveniam, ita donum tuum in crystallo indeserto cinturum est, ut heridium generis mei sit et arrabo amicitiae montis silvique donec finitem temporum."
Tum Galadriël domina una plexorum longorum suorum solvit et capillos tres aureos desecavit et in manu Gimlis posuit. "Verba haec donum preseqetur", inquit. "Non praedico, nam praedicta omnes nunc frusta sunt, in parte altera obscuritas sita est et in parte altera solum spes. Sed si spes non fallet, ita dico tibi, Gimli, filio Glóinis, ut manus tuas abundabit auri, et tamen aurum te non domanabit.
Et tu, Anulumlator", dixit et in Frodonem versit. "Ad te veni ultime, quamquam non ultimus in amino meo es. Tibi hoc paravi." Phiola parva crystallina sustullit: Arsit, cum Galadriël eam movuit, et radii lucis albae e manu sua scatuerunt. "In phiola hac", inquit, "lux stellae ëarendilis capta et in aqua fontis mei posita est. Clarior lucebit, cum nox te circumstat. Tibi lux sit in locis obscuris, si lumina altera abolescunt. Rememora Galadriëlae speculique suae!"
Frodo phiolam sumpsit, et momento quodam, cum ea inter illos luxit, Galadriëlam iterum quam regina vidit, magna pulchraque, sed non iam terrifica. Clinavit, sed nullum verbum invenit.
Nunc domina levavit, et Celeborn convivas in navilia duxit, Meridies flava in linguala viride fuit, et aqua argenteë arsit. Omnia parata sunt. Socii navigiola conscenderunt. Contis longis canisque Albi eos in fluctum fluminis tuditavit et valedicere clamaverunt, undis tarde ablati sunt. Transquiliter sederunt et non locutus sunt. In ripa viride prope cacumen lingualae Galadriël Domina stetit, sole et tacens. Cum praeternavigaverunt, in illam verserunt et spexerunt, ut tarde ablata est. Nam sic visum est: Lóriën vanescavit pone eos quam navis fragans, cuius mali arbores magici fuerunt et quae in ripam obliviscatam velifecit, cum indefese in margine mundi cani nudique sediverunt. Cum iam spexerunt, Argenticursus in fluctus Fluminis Magni fluvit, et navigiola sua gyraverunt et in meridiem properare coeperunt. Mox forma alba dominae remota parvaque fuit. Albescavit quam fenestra vitrea in monte remoto in sole occiduo vel quam lacus e monte visus. crystallus in gremium terrae casus. Tum a Frodone eam bracchias eius in valedicto missione ultimo levare visa est, et remote sed significantiter ventum sonum vocis suae attulit, cum domina cantavit. Sed nunc cantavit in lingua antiqua Alborum trans mare, et Frodo verba non comprehendit: Pulchra fuit musica, sed non consolatus est.
Tamen, sic est modus verborum Alborum, in memoria sua manserunt, et serior interpretavit, ut potfuit: lingua illa carminum Alborum fuit, et de rebus narravit, quae in Terra Media pauce notae sunt:

Ai! Laurië lantar lassi súrinen,
Yéni únótimë ve rámar aldaron!
Yéni ve lintë yuldar avániër
mi oromardi lisse-miruvóreva
Andúne pella, Varda tellumar
nu luini yassen, tintilar i eleni
ómaryo airetári-lírinen.
Sí man i yulma nin enquantuva?

An sí Tintallë Varda Oiolosseo
ve fanyar máryat Elentári ortanë
ar ilyë tiër undulávë lumbulë;
ar sindanóriëllo caita mornië
i falmalinnar imbë met, ar hísië
untúpa Calaciryo míri oialë.
Sí vanwa ná, Rómello vanwa, Valimar!

Namárië! Nai hiruvalyë Valimar.
Nai elyë hiruva. Namárië!

"A! Aurea cadunt folia in vento, anni longi innumerabiliter quam alae arborum! Anni longi praeterierunt quam hausti celeres mulsi dulcis in porticibus altis trans Occidentem, sub tectas caeruleas Vardae, ubi astra trepidant in cantando vocis suae, sancta reginalisque. Quis nunc scyphum meum compleat? Nam nunc Accensotrix, Varda, regina stellarum montis Semperalbae, manus suas quam nimbo sustulit, et viae omnes altis in umbris sunt; et e terra cana veniens, obscuritas iacet in undis spumentis inter nos; et nebula gemmas Calaciryae in aeternitatem occulat. Perditum nunc, perditum illis e oriente est Valimar! Vale! Forsan invenies Valimar. Forsitan tu id invenies. Vale!" Varda nomen dominae eiusdam est, quae ab Albis in terris his exsilii Elbereth nominatus est.
Subito flumen trans inflexum fluvit, ripa utroque abruptior fuerunt et lux Lóriënis occulta fuit. Numquam Frodo terram pulchram hanc revisit.
Socii nunc ora in via verterunt; sol in fronte eorum fuit et oculi eorum caecati sunt, nam pleni lacrimarum fuerunt. Gimli inocculte lacrimavit.
"Ultimum vidi id, quod pulcherrimum est", dixit ad Legolatem, socium suum. "Posthac nihil pulchrum nominabo, nisi donum huius." Manum in pectore posuit.
"Dic, Legolas, cur quoque me vobiscum profectus sum? Non praesagivit, quid periculum maximum fuit. Vere Elrond locutus est, cum is nos praesagire non posse dixit, quid in via nostra instet. Tormenta in obscuritae periculum fuit, quod timuit, et mihi non retinuit. Sed non conissem, si periculum lucis gaudiorumque scivissem. Nunc hac in missione vulnere gravissimo affectus sum, etiamsi in nocte hac directe in Regnatorem Obscurum issem. Vae Gimli, filio Glóinis!"
"Ne!" Legolas dixit. "Vae omnibus inter nos! Et omnisbus, qui in posttempore hoc in mundo sunt. Nam sic est cursus horum: invenire amittereque, ut a illis videtur, illorum scapha in flumine fluente est. Sed te felicem habeo, Gimli, filius Glóinis, nam amissionem tuam voluntate liberta frabgiris, et te manere decrevisses. Sed socios tuos non deseruisti, et praemium minimum, quod habas, est, ut memoria Lothlóriënis in corde tua aeternitatiter pura inturbidaque erit et neque vanescabit neque vapida erit."
"Forsitan", Gimli dixit, "et gratias tibi ago verborum tuorum causa. Verba vera, sine dubitationem, tamen solacia parva sunt. Non memoria est, quam cors desideret. Solum speculum est, etiamsi clarus sit quam Kheled-zâram. Ita saltim cors Gimlis, pumilionis, dicit. Albi vidant res has altero in modo. Audivisti, quod memoria pro Albis mundi veri similior est somnio. Sed pumiliones ita non est. Sed non de re hac dicamus. Allendo animum in navigiolum. Nimis sarcinis totis alta in aqua est, et Flumen Magnum celenter fluit. Nolo aegrimoniam meam in aqua frigida submergere!" Remus sumpsit et in ripam occidentem direxit et sic secutus est navigiolum Aragornis, quod iam centrum fluminis relinquit. Sic societas in aqua lata properansque, quae in meridiem tulit, itiner longum suum coepit. Silvi nudi ambis in ripas aspectum terrae occultaverunt. Ventum concessit et fluctus silentiter fluvit. Nulla vox avis silentium turbavit. Sol vaporosus durando diei fierit, donec in caelo pallido quam margarita alba arsit. Tum vanescavit in occidente, mane diluculum venit et nox cana sine stellas. Diu in horas transquilles obscurasque ferre siverunt et navigiola sua sub umbram superpedentem silvorum occidentum direxerunt. Arbores magni praeterlapsi sunt quam laruae et radices nodosos siticulososque per nebulam in aquam tenuerunt. Desertum defloccatumque fuit. Frodo seduit et audivit fluendo murmurandoque aquae, quae in radices arborum lignumque prope ripam pulsavit, donec caput suum accidit et in somnium turbidum cedit.

Questiones? Suggestus? Mitte Nargoni N. Ñgolendelli litteras electronicas.

I ad Opus in Exsecutione.